Η εναλλακτική επικοινωνία αφορά τα παιδιά που αντιμετωπίζουν δυσκολία τόσο στη λεκτική ή και μη λεκτική επικοινωνία και περιλαμβάνει διαφορετικές μορφές προσέγγισης με στόχο στόχο την κατάκτηση της μη λεκτικής επικοινωνίας αλλά και βελτίωση της λεκτικής.
Τρόποι Προσέγγισης Εναλλακτικής Επικοινωνίας
- Εικονική Επικοινωνία (Picture Exchange Communication System – PECS): Τα παιδιά χρησιμοποιούν εικόνες ως βοήθημα για να εκφράσουν τις ανάγκες, τις επιθυμίες και τις σκέψεις τους. Αυτή η μέθοδος αφορά λεκτικά και μη παιδιά με αναπτυξιακές διαταραχές.
- Νοηματική Γλώσσα: Η χρήση χειρονομιών για την επικοινωνία μπορεί να είναι ιδιαίτερα χρήσιμη, ειδικά για παιδιά με προβλήματα ακοής ή ομιλίας.
- Επικοινωνιακά Συστήματα Υποστήριξης (Augmentative and Alternative Communication – AAC): Αυτή η μέθοδος αφορά συσκευές και εφαρμογές που βοηθούν στην επικοινωνία, όπως πίνακες με σύμβολα, λογισμικό επικοινωνίας και φορητές συσκευές με φωνητική έξοδο.
- Σύμβολα και Εικονίδια: Χρήση συμβόλων και εικονιδίων που μπορεί να συνδέονται με συγκεκριμένες ανάγκες ή συναισθήματα.
- Γραφή και Ζωγραφική: Τα παιδιά μπορούν να γράψουν ή να ζωγραφίσουν για να εκφράσουν τις σκέψεις και τα συναισθήματά τους.
- Μουσική και Τραγούδι: Η μουσική και το τραγούδι μπορούν να χρησιμοποιηθούν ως μέσο έκφρασης και επικοινωνίας, βοηθώντας τα παιδιά να εκφράσουν συναισθήματα και να αλληλοεπιδράσουν με τους άλλους.
- Σωματική Κίνηση και Χορός: Η χρήση του σώματος μέσω του χορού ή άλλων μορφών κίνησης μπορεί να βοηθήσει τα παιδιά να εκφράσουν συναισθήματα και να επικοινωνήσουν μη λεκτικά.
- Παιχνίδια Ρόλων και Δραματοποίηση: Μέσω της συμμετοχής σε παιχνίδια ρόλων ή της δραματοποίησης καταστάσεων, τα παιδιά μπορούν να μάθουν και να εξασκηθούν στην επικοινωνία.
- Κοινωνικές Ιστορίες: Αυτές είναι σύντομες ιστορίες που περιγράφουν κοινωνικές καταστάσεις και βοηθούν τα παιδιά να κατανοήσουν πώς να επικοινωνούν και να αντιδρούν σε αυτές.
Η επιλογή του κατάλληλου τρόπου εναλλακτικής επικοινωνίας εξαρτάται από τις ανάγκες και τις δυνατότητες του κάθε παιδιού. Συνήθως, μια επιστημονική ομάδα, που μπορεί να περιλαμβάνει λογοθεραπευτές, εργοθεραπευτές, ψυχοθεραπευτές και άλλους επαγγελματίες υγείας, συνεργάζεται για να εφαρμοστεί το πιο κατάλληλο πρόγραμμα επικοινωνίας για το παιδί.
