Οι διαταραχές ομιλίας είναι πολλές και διαφορετικές. Εκδηλώνονται με ποικίλους τρόπους, προκαλούνται από διάφορους παράγοντες και μπορούν να έχουν διαφορετικές συνέπειες. Μία από τις σοβαρές διαταραχές της ομιλίας είναι η δυσαρθρία. Το όνομα της παθολογίας προέρχεται από δύο ελληνικές λέξεις, οι οποίες στη φράση σημαίνουν κυριολεκτικά τα εξής: “δυσκολία σύνδεσης”.
Η δυσαρθρία διαταράσσει τη λειτουργία ορισμένων νευρικών απολήξεων που συντονίζουν τη δραστηριότητα των μυών της ομιλίας με τον εγκέφαλο. Ανάλογα λοιπόν με τη θέση του κέντρου της ένταξης, διακρίνονται διάφοροι τύποι παθολογίας.
Τα περισσότερα είδη δυσαρθρίας οδηγούν σε ποικίλου βαθμού ακατάληπτη ομιλία, η οποία χαρακτηρίζεται από μεγαλύτερη δυσκολία στην άρθρωση των συμφώνων. Ωστόσο, ανάλογα με την εντόπισης της αιτίας στο νευρικό σύστημα μπορούν να διακριθούν κάποια πρότυπα δυσαρθρίας, καθένα από τα οποία έχει ιδιαίτερα χαρακτηριστικά.
Τύποι δυσαρθρίας:
Σπαστική Δυσαρθρία
Χαρακτηρίζεται από βραδεία, συρτή ομιλία και μερικές φορές από βραχνή, κοπιώδεις φωνή. Συνοδεύεται συχνά από δυσκολίες στην κατάποση και σιελόρροια.
«Χαλαρή» Δυσαρθρία
Οφείλεται σε αδυναμία των μυών που συμμετέχουν στην άρθρωση. Η ομιλία μπορεί να έχει ένρινη χροιά.
Υποκινητική Δυσαρθρία
Χαρακτηρίζεται από μη ακριβή παραγωγή συμφώνων, τρίξιμο φωνής, μειωμένη ζωτική χωρητικότητα,διαταραγμένος έλεγχος αναπνοής, ακατάλληλες παύσεις, υπερρινικότητα, αργός ρυθμός ομιλίας, τραχιά φωνή.
Υπερκινητική Δυσαρθρία
Αυτός ο τύπος δυσαρθρίας χαρακτηρίζεται από: Τραχιά, συριστική και κοπιώδη φωνή, διαταραγμένο έλεγχο αναπνοής, ακατάλληλες παύσεις, ανακριβή αρθρωτικά λάθη, μονότονο ρυθμό, μονότονη αντήχηση.
Αταξική Δυσαρθρία
Ο τύπος της αταξικής δυσαρθρίας δίνει την εξής κλινική εικόνα: Μεταβαλλόμενη ρινικότητα, αργός ρυθμός ομιλίας, μειωμένος τονισμός, ανακριβή αρθρωτικά λάθη, υπερβολική αναπνοή, τραχιά φωνή.
Μικτή Δυσαρθρία
Τέλος ο τύπος της μικτής δυσαρθρίας χαρακτηρίζεται από: Τραχιά φωνή, αναπνευστική φωνή, κοπιώδης φωνή, διαταραγμένος έλεγχος αναπνοής, κοπιώδη αναπνοή, δυσκολίες βαθιάς εισπνοής, δυσκολίες παρατεταμένης εκπνοής, υπερρινικότητα, ρινική εκπομπή, μονότονη αντήχηση, αργό ρυθμό ομιλίας, υπερβολικό τονισμό, μη ακριβή παραγωγή συμφώνων – φωνηέντων, ανακρίβεια αρθρωτικών κινήσεων.
Αιτίες εμφάνισης:
- Πάρκινσον
- Εγκεφαλικό επεισόδιο
- Κρανιοεγκεφαλική κάκωση
- Πλαγιά μυατροφική σκλήρυνση
- Μυασθένεια Gravis
- Σύνδρομο Guillain – Barre
